Niebieski bus z napisem „Bitte folgen” na wyświetlaczu oznacza kontrolę Federalnego Urzędu Logistyki i Mobilności (BALM, dawniej BAG). To rutynowa procedura, nie powód do paniki. W tym poradniku wyjaśniamy, co inspektorzy sprawdzają, jakie dokumenty musisz mieć przy sobie, jakie masz prawa i czego odmówić nie możesz.
Najnowsza oferta
Nie szukasz dziś? Ustaw bezpłatny alert — nowe oferty przyjdą same, jednym mailem rano.
Ustaw alert za darmo Wszystkie oferty →Co to za instytucja i co może sprawdzać?
BALM (Bundesamt für Logistik und Mobilität) to niemiecki Federalny Urząd Logistyki i Mobilności – odpowiednik polskiego ITD. Inspektorzy mają prawo zatrzymywać do kontroli pojazdy ciężarowe i autobusy na terenie całych Niemiec. Sprawdzają przede wszystkim:
- Czas pracy kierowcy – przestrzeganie norm dotyczących prowadzenia, przerw i odpoczynków.
- Dokumenty przewozowe i licencje – ważność prawa jazdy, karty kierowcy, zezwolenia transportowe.
- Opłaty drogowe (MAUT) – czy zostały uiszczone.
- Stan techniczny – opony, światła, wycieki, zabezpieczenie ładunku.
- Masy i wymiary – dopuszczalne naciski na osie i całkowita masa pojazdu.
Zdarzają się też kontrole wspólne – BALM działa wtedy razem z policją lub celnikami (Zoll).
Jakie dokumenty musisz mieć przy sobie?
Za brak dokumentu może grozić grzywna, a gdy brakuje np. zezwolenia na przewóz albo dokumentu przewozowego, BALM może zakazać dalszej jazdy, dopóki go nie dostarczysz (§ 13 ust. 2 GüKG). Przy kontroli musisz okazać:
- Paszport lub dowód osobisty – ważny przez cały okres pobytu.
- Prawo jazdy – odpowiednia kategoria (C, CE).
- Dowód kwalifikacji – kod 95 w prawie jazdy albo kartę kwalifikacji kierowcy (Fahrerqualifizierungsnachweis); kierowca z państwa spoza UE, EOG i Szwajcarii zatrudniony w firmie z UE, EOG albo Szwajcarii może zamiast tego okazać świadectwo kierowcy (Fahrerbescheinigung) z kodem 95 w polu „Uwagi”.
- Kartę kierowcy do tachografu cyfrowego – sprawną i z aktualną datą ważności.
- Zaświadczenie A1 – potwierdza, przepisom którego państwa UE o ubezpieczeniu społecznym podlegasz. Wystawia je instytucja państwa, którego przepisy mają zastosowanie (art. 19 ust. 2 rozporządzenia 987/2009) – także niemiecka, np. gdy w niemieckiej firmie jeździsz w kilku państwach UE. Zapytaj pracodawcę, czy powinno być w kabinie.
- Dowód rejestracyjny pojazdu i naczepy (Zulassungsbescheinigung Teil I).
- Dokument przewozowy – np. CMR lub list przewozowy.
- Polisę OC – jeśli firma daje dokument ubezpieczenia do kabiny. Zielona Karta dla pojazdu zarejestrowanego w państwie UE nie jest potrzebna – obowiązkowe OC z kraju rejestracji obowiązuje w całej UE.
Wszystkie dokumenty trzymaj pod ręką, w przezroczystej koszulce lub osobnej przegródce. Pełną listę, także z sekcją awaryjną, znajdziesz w poradniku Komplet dokumentów kierowcy do pracy w Niemczech.
Co sprawdzają na tachografie i jak długo?
Od 31 grudnia 2024 roku inspektorzy mają prawo odczytać dane z bieżącego dnia oraz poprzednich 56 dni (wcześniej było to 28 dni). Mogą też stosować zdalny odczyt preselekcyjny – jeśli system wykryje podejrzenie naruszeń, zatrzymują pojazd do szczegółowej kontroli.
Podczas odczytu inspektor wkłada swoją kartę do drugiego slotu tachografu i sprawdza:
- Czy wszystkie statusy (jazda, praca, gotowość, odpoczynek) są prawidłowo oznaczane.
- Czy przerwy i odpoczynki są zgodne z przepisami.
- Czy nie brakuje wymaganych wydruków.
Limity czasu jazdy i odpoczynku, z którymi porównuje się dane z tachografu, zebraliśmy w tabeli: Czas pracy kierowcy i tachograf. Na co inspektorzy najczęściej patrzą przy pauzach, opisujemy w poradniku Pauzy i przerwy – co sprawdza BALM.
Najnowsze oferty
-
CLKW Fahrer (m/w/d) Witten · Culligan Deutschland GmbH od 3 000 € brutto / mies.
-
CAuslieferungsfahrer (m/w/d) Nord DE Berlin · Culligan Deutschland GmbH od 3 000 € brutto / mies.
-
TBerufskraftfahrer im Fernverkehr Trans Sib ATC Air Service GmbH 2 450 € brutto / mies.
Jakie masz prawa podczas kontroli?
Inspektorzy BALM mają szerokie uprawnienia, ale ty również masz swoje prawa.
Prawo do pouczenia – zanim kontroler zacznie cię przesłuchiwać jako osobę podejrzaną o wykroczenie, ma obowiązek poinformować cię o twoim prawie do odmowy składania wyjaśnień (tzw. Schweigerecht). Jeśli tego nie zrobi, twoje wyjaśnienia mogą nie zostać uznane za dowód. Dane z tachografu i dokumentów nadal się liczą.
Prawo do odmowy składania wyjaśnień – nie musisz odpowiadać na pytania, które mogłyby cię obciążyć. Możesz powiedzieć: „Nie chcę składać wyjaśnień”.
Prawo do wglądu w protokół – masz prawo przeczytać protokół kontroli przed jego podpisaniem. Sprawdź, czy wszystkie dane się zgadzają.
Prawo do złożenia sprzeciwu – jeśli nie zgadzasz się z ustaleniami, możesz odmówić podpisu. Formalny sprzeciw (Einspruch) składa się dopiero od nakazu zapłaty grzywny (Bußgeldbescheid): w ciągu 2 tygodni od doręczenia, na piśmie albo do protokołu w urzędzie, który go wydał (§ 67 OWiG).
Czego odmówić nie możesz – poza pytaniami, które mogłyby cię obciążyć, musisz udzielić kontrolerom potrzebnych informacji, wpuścić ich do pojazdu i pomóc przy kontroli (§ 12 ust. 1 GüKG). Gdy zostanie zarządzona kaucja na poczet grzywny (Sicherheitsleistung), a nie zostanie wpłacona, BALM może zakazać dalszej jazdy (§ 13 ust. 2 GüKG).
Gdy nie rozumiesz po niemiecku – powiedz o tym wprost. Nie podpisuj niczego, czego nie rozumiesz.
Czego inspektorzy nie mogą żądać?
Kontrolerzy BALM nie mają prawa żądać:
- Wyjaśnień, które mogłyby cię obciążyć – zob. wyżej „Prawo do odmowy składania wyjaśnień”.
- Informacji o wynagrodzeniu na potrzeby kontroli płacy minimalnej – tę kontrolę prowadzi urząd celny (Zoll, § 14 MiLoG). Przy kontroli wspólnej z Zoll trzeba udzielić celnikom potrzebnych informacji – poza takimi, które mogłyby cię obciążyć (§ 2 i § 5 SchwarzArbG).
Jak zachować się podczas kontroli?
- Zachowaj spokój – kontrola to rutynowa procedura.
- Zatrzymaj się w bezpiecznym miejscu – postępuj zgodnie z sygnałami pojazdu kontrolnego.
- Załóż kamizelkę odblaskową – w ciężarówce zarejestrowanej w Niemczech przepisy nakazują ją wozić (§ 53a ust. 2 StVZO), a przy wysiadaniu na autostradzie chroni twoje bezpieczeństwo.
- Miej dokumenty pod ręką – nie szukaj nerwowo po kabinie.
- Mów uprzejmie, ale rzeczowo – nie wchodź w dyskusje, nie przyznawaj się do winy na miejscu.
- Jeśli nie rozumiesz, poproś o wyjaśnienie – możesz poprosić o tłumaczenie lub o przedstawienie zarzutów na piśmie.
Jakie mandaty i punkty we Flensburgu grożą kierowcom ciężarówek, opisujemy w poradniku Punkty we Flensburgu i mandaty dla kierowców ciężarówek.
Najczęstsze pytania
Czy muszę podpisać protokół kontroli?
Możesz odmówić podpisu (zob. wyżej „Prawo do złożenia sprzeciwu”). Musisz natomiast podać swoje dane osobowe (§ 111 OWiG), ale nie musisz składać wyjaśnień w sprawie zarzutu – masz prawo milczeć. Jeśli podpisujesz protokół, a nie zgadzasz się z jego treścią, możesz dopisać „mit Vorbehalt” (z zastrzeżeniem). Nie podpisuj niczego, czego nie rozumiesz.
Czy mogę nagrywać przebieg kontroli?
Nagranie dźwięku rozmowy bez zgody może być przestępstwem – § 201 StGB karze nagrywanie niepublicznie wypowiedzianych słów innej osoby. Czy rozmowa przy kontroli na poboczu jest „niepubliczna”, sądy oceniają różnie. Dlatego nie nagrywaj bez zgody kontrolerów i opieraj się raczej na notatkach i protokole.
Ile trwa kontrola?
To zależy od zakresu kontroli. Jeśli są nieprawidłowości, może trwać dłużej.
Jak przygotować się, zanim kontrola się zacznie, opisujemy w poradniku Jak przygotować się do kontroli BALM.
Sprawdź aktualne oferty na bewerbox.de – ogłoszenia pracodawców w Niemczech.
Nowe oferty dla kierowców — jednym mailem rano
Ustaw bezpłatny alert: wybierasz kategorię prawa jazdy i region, a nowe oferty przychodzą same — każda tylko raz.
Redakcja Bewerbox
Piszemy o pracy kierowców w Niemczech: o dokumentach, wynagrodzeniu i prawach w pracy. Prowadzimy też portal Bewerbox, na którym kierowcy znajdują oferty niemieckich pracodawców.
Następny artykuł →
Czas pracy kierowcy i tachograf — podstawy, które musisz znać